ULUSAL YETERLİLİK
17UY0330-3
TAKSİ ŞOFÖRÜ
SEVİYE 3
REVİZYON NO:00
MESLEKİ YETERLİLİK KURUMU
Ankara, 2017
ÖNSÖZ
Taksi Şoförü (Seviye 3) Ulusal Yeterliliği 5544 sayılı Mesleki Yeterlilik Kurumu (MYK) Kanunu ile anılan Kanun uyarınca çıkartılan 19/10/2015 tarihli ve 29507 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Ulusal Meslek Standartlarının ve Ulusal Yeterliliklerin Hazırlanması Hakkında Yönetmelik ve 27/11/2007 tarihli ve 26713 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Mesleki Yeterlilik Kurumu Sektör Komitelerinin Kuruluş, Görev, Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre MYK’nın görevlendirdiği Türkiye Şoförler ve Otomobilciler Federasyonu (TŞOF) tarafından hazırlanmış, sektördeki ilgili kurum ve kuruluşların görüşleri alınarak değerlendirilmiş ve MYK Ulaştırma, Lojistik ve Haberleşme Sektör Komitesi tarafından incelendikten sonra MYK Yönetim Kurulunca onaylanmıştır.
Mesleki Yeterlilik Kurumu
GİRİŞ
Ulusal yeterliliğin hazırlanmasında, sektör komitelerinde incelenmesinde ve MYK Yönetim Kurulu tarafından onaylanarak yürürlüğe konulmasında temel ölçütler Ulusal Meslek Standartlarının ve Ulusal Yeterliliklerin Hazırlanması Hakkında Yönetmelik’te belirlenmiştir.
Ulusal yeterlilikler için temel ölçütler aşağıdaki şekilde tanımlanmıştır:
a) Ulusal yeterlilikler, ulusal meslek standartları veya uluslararası standartlara dayalı olarak oluşturulur.
b) Ulusal yeterlilikler katılımcı bir anlayışla hazırlanır ve ilgili tarafların görüş ve katkısı alınır.
c) Ulusal yeterlilikler, mesleki alana ilişkin iş sağlığı ve güvenliği, çevre ve kalite ile ilgili hususları kapsar.
d) Ulusal yeterlilikler kullanıcılar tarafından anlaşılacak şekilde yazılır.
e) Ulusal yeterlilikler hayat boyu öğrenme ilkesi çerçevesinde bireyin kendini geliştirmesini ve meslekte ilerlemesini teşvik eder.
f) Ulusal yeterlilikler açık veya gizli hiçbir ayrımcılık unsuru içermez.
g) Ulusal yeterlilikler, bireyin bilgi, beceri ve yetkinliğinin kalite güvencesi dâhilinde ölçülmesini temin eden unsurları içerir.
17UY0330-3 TAKSİ ŞOFÖRÜ ULUSAL YETERLİLİĞİ
1 YETERLİLİĞİN ADI Taksi Şoförü
2 REFERANS KODU 17UY0330-3
3 SEVİYE 3
4 ULUSLARARASI SINIFLANDIRMADAKİ YERİ ISCO 08: 8322 (Otomobil, taksi ve kamyonet sürücüleri)
5 TÜR –
6 KREDİ DEĞERİ –
7 A)YAYIN TARİHİ 18.10.2017
B)REVİZYON NO 00
C)REVİZYON TARİHİ –
8
AMAÇ Bu ulusal yeterliliğin amacı Taksi Şoförü (Seviye 3) mesleğinin eğitim almış ve nitelik kazandırılmış kişiler tarafından yürütülmesi ve çalışmalarda kalitenin artırılması için;
– Adayların sahip olması gereken nitelikleri, bilgi, beceri ve yetkinlikleri tanımlamak,
– Adayların, geçerli ve güvenilir bir belge ile mesleki yeterliliğini kanıtlamasına olanak vermek,
– Eğitim sistemine, sınav ve belgelendirme kuruluşlarına referans ve kaynak oluşturmaktır.
9 YETERLİLİĞE KAYNAK TEŞKİL EDEN MESLEK STANDART(LAR)I
13UMS0375-3 Taksi Şoförü (Seviye 3) Ulusal Meslek Standardı 13UMS0377-3 Servis Aracı Şoförü (Seviye 3) Ulusal Meslek Standardı
10 YETERLİLİK SINAVINA GİRİŞ ŞART(LAR)I
Taksi Şoförünün (Seviye 3);
– 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun ilgili maddelerinde belirtilen sürücü belgesine,
– Yetkili merkezden alınmış “Psikoteknik Test Raporu”na sahip olması ve
– Türk Ceza Kanununun “Cinsel saldırı” başlıklı 102.,“Çocukların cinsel istismarı” başlıklı 103., “Reşit olmayanla cinsel ilişki” başlıklı 104., “Kişiyi hürriyetinden yoksun kılma” başlıklı 109., “Uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti” başlıklı 188., “Uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanılmasını kolaylaştırma” başlıklı 190., “Kullanmak için uyuşturucu veya uyarıcı madde satın almak, kabul etmek veya bulundurmak” başlıklı 191., “ Fuhuş” başlıklı 227. ve 5326 sayılı Kabahatler Kanununun “Sarhoşluk” başlıklı 35. maddelerindeki suçlardan affa uğramış olsa bile hüküm giymemiş olması gerekmektedir.
11 YETERLİLİĞİN YAPISI
11-a) Zorunlu Birimler
17UY0328-3/A1: İSG, Çevre ve Kalite
17UY0330-3/A2: Araç Kontrolü ve Yolcu Ulaşımı
11-b) Seçmeli Birimler
–
11-c) Birimlerin Gruplandırılma Alternatifleri ve İlave Öğrenme Çıktıları
–
12 ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME
Taksi Şoförü (Seviye 3) Mesleki Yeterlilik Belgesini elde etmek isteyen adaylar birimlerde tanımlanan sınavlara tabi tutulur. Adayların yeterlilik belgesini alabilmeleri için birimlerde tanımlanan sınavlardan başarılı olma şartı vardır.
Yeterlilik birimlerindeki sınavlar, her bir birim için ayrı ayrı yapılabileceği gibi birlikte de yapılabilir. Ancak her birimin değerlendirmesi bağımsız yapılmalıdır.
Yeterlilik birimlerinin geçerlilik süresi, birimin başarıldığı tarihten itibaren 2 yıldır. Yeterlilik
birimlerinin birleştirilerek bir yeterliliğin elde edilebilmesi için tüm birimlerin geçerliliğini koruyor olması gerekmektedir.
13 BELGE GEÇERLİLİK SÜRESİ Taksi Şoförü (Seviye 3) mesleki yeterlilik belgesinin geçerlilik süresi 5 yıldır.
14
GÖZETİM SIKLIĞI Belge geçerlilik süresi içerisinde adaylar gözetime tabi tutulur. Adayın performansı belge aldığı tarihten itibaren
2. yıl ile 3. yıl arasında sınav ve belgelendirme kuruluşunun belirleyeceği gözetim yöntemi ile değerlendirilir.
Gözetim sonucu performansı yeterli bulunmayan veya gözetimi belge sahiplerinden kaynaklanan nedenlerle yapılamayan belge sahiplerinin belgeleri askıya alınır. Belgesinin askıda olma nedeni ortadan kalkan belge sahiplerinin belgelerinin geçerliliği geçerlilik süresi sonuna kadar devam eder.
15
BELGE YENİLEMEDE UYGULANACAK ÖLÇME- DEĞERLENDİRME YÖNTEMİ Beş (5) yıllık geçerlilik süresinin sonunda belge sahibinin performansı “10- Yeterlilik Sınavına Giriş Şartları” bölümünde belirtilen belgeleri sunmak koşuluyla, aşağıda tanımlanan yöntemlerden en az biri kullanılarak değerlendirmeye tabi tutulur;
a) 5 yıl belge geçerlilik süresi içinde yeterlilik belgesi kapsamında toplamda en az 2,5 yıl çalıştığına dair resmi kayıt sunulması,
b) Yeterlilik kapsamında yer alan yeterlilik birimleri için tanımlanan performansa dayalı sınavların (P1) yapılması. Değerlendirme sonucu olumlu olan adayların belge geçerlilik süreleri 5 yıl daha uzatılır.
16 YETERLİLİĞİ GELİŞTİREN
KURULUŞ(LAR) Türkiye Şoförler ve Otomobilciler Federasyonu (TŞOF)
17 YETERLİLİĞİ DOĞRULAYAN SEKTÖR KOMİTESİ MYK Ulaştırma, Lojistik ve Haberleşme Sektör Komitesi
18 MYK YÖNETİM KURULU ONAY
TARİHİ VE SAYISI 18.10.2017 Tarih ve 2017/87 No’lu Karar
17UY0328-3/A1 İSG, ÇEVRE VE KALİTE YETERLİLİK BİRİMİ
1 YETERLİLİK BİRİMİ ADI İSG, Çevre ve Kalite
2 REFERANS KODU 17UY0328-3/A1
3 SEVİYE 3
4 KREDİ DEĞERİ –
5 A)YAYIN TARİHİ 18.10.2017
B)REVİZYON NO 00
C)REVİZYON TARİHİ –
6 YETERLİLİK BİRİMİNE KAYNAK TEŞKİL EDEN MESLEK STANDARDI
13UMS0377-3 Servis Aracı Şoförü (Seviye 3) Ulusal Meslek Standardı
7 ÖĞRENME ÇIKTILARI
Öğrenme Çıktısı 1: Acil durum ve iş sağlığı ve güvenliği talimatlarını açıklar. Başarım Ölçütleri:
1.1: İş sağlığı ve güvenliği konusunda mevzuat, prosedür ve talimatları açıklar. 1.2: Koruma ve acil durum müdahale ekipmanının kullanımını açıklar.
1.3: Acil durum müdahale prosedürlerini açıklar.
Öğrenme Çıktısı 2: Çevre güvenlik önlemlerini açıklar. Başarım Ölçütleri:
2.1: Çevre korumaya ilişkin alınan önlemleri, yapılan işin gereklerine uygun şekilde açıklar. 2.2: Doğal kaynakların daha az kullanımı için gerekli tedbirleri açıklar.
Öğrenme Çıktısı 3: Kalite ve yolcu memnuniyeti uygulamalarını açıklar. Başarım Ölçütleri:
3.1 : İlgili kurum ve meslek kuruluşlarınca belirlenen kaliteli hizmet ilke ve kuralları ile yolcu memnuniyetini sağlamak için alınabilecek tedbirleri açıklar.
3.2 : İş süreci içerisinde oluşabilecek hata ve arızaların ortadan kaldırılmasına yönelik görevleri kapsamındaki işlemleri açıklar.
8 ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME
8 a) Teorik Sınav
Çoktan Seçmeli Sınav (T1): A1 birimine yönelik teorik sınav Ek A1-2’de yer alan “Bilgiler” kontrol listesine göre gerçekleştirilir. Teorik sınavda adaylara en az yirmi (20) soruluk 4 seçenekli çoktan seçmeli ve her biri eşit puan değerinde yazılı sınav uygulanır. Çoktan seçmeli sorularla düzenlenmiş sınavda yanlış cevaplandırılan sorulardan herhangi bir puan indirimi yapılmaz. Sınavda adaylara her soru için ortalama iki (2) dakika zaman verilir. Yazılı sınavda soruların en az % 60’ına doğru yanıt veren aday başarılı sayılır. Sınav soruları, bu birimde teorik sınav ile ölçülmesi öngörülen tüm bilgi ifadelerini (Ek A1-2) ölçmelidir.
8 b) Performansa Dayalı Sınav
Bu birime yönelik beceri ve yetkinlik ifadeleri diğer birimlerin beceri ve yetkinlik kontrol listelerinde tanımlanmış olup, bu kapsamda söz konusu beceri ve yetkinlik ifadelerinin ölçme ve değerlendirmesi yapılır.
8 c) Ölçme ve Değerlendirmeye İlişkin Diğer Koşullar
Yeterlilik biriminin geçerlilik süresi birimin başarıldığı tarihten itibaren 2 yıldır.
9 YETERLİLİK BİRİMİNİ GELİŞTİREN
KURUM/KURULUŞ(LAR)
Türkiye Şoförler ve Otomobilciler Federasyonu (TŞOF)
10 YETERLİLİK BİRİMİNİ DOĞRULAYAN
SEKTÖR KOMİTESİ
MYK Ulaştırma, Lojistik ve Haberleşme Sektör Komitesi
11 MYK YÖNETİM KURULU ONAY TARİHİ VE SAYISI 18.10.2017 Tarih ve 2017/87 No’lu Karar
YETERLİLİK BİRİMİ EKLERİ
EK A1-1: Yeterlilik Biriminin Kazandırılması için Tavsiye Edilen Eğitime İlişkin Bilgiler
1. İSG ve acil durum uygulamaları
1.1. İş sağlığı ve güvenliği önlemleri
1.2. Koruma ve acil durum müdahale ekipmanının güvenli kullanımı
1.3. Acil durum talimatları
2. Çevre koruma önlemleri
2.1. Doğal kaynakların verimli kullanımı
2.2. Çevresel risk faktörleri
3. Kalite ve yolcu memnuniyeti uygulamaları
3.1. Kaliteli hizmet ilke ve kuralları
3.2. Yolcu memnuniyeti uygulamaları
EK A1-2: Yeterlilik Biriminin Ölçme ve Değerlendirmesinde Kullanılacak Kontrol Listesi
a) BİLGİLER
No
Bilgi İfadesi UMS
İlgili Bölüm Yeterlilik Birimi Başarım
Ölçütü
Değerlendirme Aracı
BG.1 İş sağlığı ve güvenliği konusundaki mevzuatı sıralar. A.1.1 1.1 T1
BG.2 İş sağlığı ve güvenliği konusundaki prosedür ve
talimatları açıklar. A.1.1 1.1 T1
BG.3 Araçta bulundurulması gereken koruma ve acil durum müdahale ekipmanını sıralar. A.1.2
A.1.4 1.2 T1
BG.4 Araçta bulundurulması gereken koruma ve acil durum müdahale ekipmanının kullanımını açıklar. A.1.2
A.1.4 1.2 T1
BG.5 Araç kaynaklı tehlikelere karşı uygulanacak trafik ve güvenlik kurallarını sıralar. A.1.3 1.3 T1
BG.6 Yolcu kaynaklı tehlikelere karşı uygulanacak trafik ve güvenlik kurallarını sıralar. A.1.3 1.3 T1
BG.7 Trafik şartlarından oluşabilecek tehlikelere karşı uygulanacak trafik ve güvenlik kurallarını sıralar. A.1.3 1.3 T1
BG.8 Kaza halinde alınması gereken tedbiri açıklar. A.1.4 1.3 T1
No
Bilgi İfadesi UMS
İlgili Bölüm Yeterlilik Birimi Başarım
Ölçütü
Değerlendirme Aracı
BG.9 Yapılan işin gereklerine uygun çevre koruma önlemlerini sıralar. A.2.1 2.1 T1
BG.10 Kullanılan yakıtların çevreye etkilerini açıklar. A.2.1 2.1 T1
BG.11 Gürültü kirliliğini önlemek için alınacak azami önlemleri açıklar. A.2.2 2.1 T1
BG.12 Daha az doğal kaynak kullanımını sağlayacak tedbirleri açıklar. A.2.3 2.2 T1
BG.13 Ekonomik sürüş tekniklerini sıralar. A.2.3 2.2 T1
BG.14 İş süreçlerinde uygulanması gereken kaliteli hizmet ilke ve kurallarını sıralar. A.3.1 3.1 T1
BG.15 Yolcu memnuniyetini sağlamak için alınabilecek tedbirleri açıklar. A.3.1
A.3.5 3.1 T1
BG.16 İş süreci içerisinde uygulanacak yasaların öngördüğü trafik kurallarını açıklar. A.3.2 3.2 T1
BG.17 İş süreci içerisinde karşılaştığı hata ve arızaları ortadan kaldırmaya yönelik işlemleri açıklar. A.3.3 3.2 T1
b) BECERİ VE YETKİNLİKLER
–
17UY0330-3/A2 ARAÇ KONTROLÜ VE YOLCU ULAŞIMI YETERLİLİK BİRİMİ
1 YETERLİLİK BİRİMİ ADI Araç Kontrolü ve Yolcu Ulaşımı
2 REFERANS KODU 17UY0330-3/A2
3 SEVİYE 3
4 KREDİ DEĞERİ –
5 A)YAYIN TARİHİ 18.10.2017
B)REVİZYON NO 00
C)REVİZYON TARİHİ –
6 YETERLİLİK BİRİMİNE KAYNAK TEŞKİL EDEN MESLEK STANDARDI
13UMS0375-3 Taksi Şoförü (Seviye 3) Ulusal Meslek Standardı
7 ÖĞRENME ÇIKTILARI
Öğrenme Çıktısı 1: İş organizasyonu yapar. Başarım Ölçütleri:
1.1: İş öncesi hazırlıkları açıklar. 1.2: Belge veya eşya kontrolü yapar.
Öğrenme Çıktısı 2: Araç kontrolü yapar. Başarım Ölçütleri:
2.1: Araç içi ve dışı kontrollerini yapar. 2.2: Lastik kontrolü yapar.
2.3: Aracın fonksiyonel kontrollerini yapar.
Öğrenme Çıktısı 3: Ulaşımı sağlar. Başarım Ölçütleri:
3.1 : Yolcuyu alır.
3.2 : Ulaşım süresince yolcuyla ilişkileri yürütür. 3.3: Sürüş işlemlerini yürütür.
3.4 : Ücret alır.
3.5 : Yolcuyu indirir.
Öğrenme Çıktısı 4: İş sağlığı ve güvenliği ve acil durum önlemlerini uygular. Başarım Ölçütleri:
4.1 : Araçtaki koruma ve acil durum müdahale araçlarının uygun ve çalışır vaziyette olduğunu kontrol eder.
4.2 : Araca ait acil durum müdahale prosedürlerini uygular.
8 ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME
8 a) Teorik Sınav
Çoktan Seçmeli Sınav (T1): A2 birimine yönelik teorik sınav Ek A2-2’de yer alan “Bilgiler” kontrol listesine göre gerçekleştirilir. Teorik sınavda adaylara en az on (10) soruluk 4 seçenekli çoktan seçmeli ve her biri eşit puan değerinde yazılı sınav uygulanır. Çoktan seçmeli sorularla düzenlenmiş sınavda yanlış cevaplandırılan sorulardan herhangi bir puan indirimi yapılmaz. Sınavda adaylara her soru için ortalama iki (2) dakika zaman verilir. Yazılı sınavda soruların en az % 60’ına doğru yanıt veren aday başarılı
sayılır. Sınav soruları, bu birimde teorik sınav ile ölçülmesi öngörülen tüm bilgi ifadelerini (Ek A2-2) ölçmelidir.
8 b) Performansa Dayalı Sınav
(P1): A2 birimine yönelik performansa dayalı sınav Ek A2 – 2’de yer alan “Beceri ve Yetkinlikler” kontrol listesine göre gerçekleştirilir. Beceri ve yetkinlikler kontrol listesinde aday tarafından başarılması zorunlu kritik adımlar belirlenir. Adayın, performans sınavından başarı sağlaması için kritik adımların tamamından başarılı performans göstermek koşuluyla sınavın genelinden asgari % 80 başarı göstermesi gerekir. Performansa dayalı sınavın süresi gerçek uygulama şartlarındaki süreye karşılık gelmelidir. Performansa dayalı sınav gerçek veya gerçeğine uygun olarak düzenlenmiş çalışma ortamında gerçekleştirilir. Beceri ve yetkinlik ifadelerinin (Ek A2-2) tamamı performansa dayalı sınav ile
ölçülmelidir.
8 c) Ölçme ve Değerlendirmeye İlişkin Diğer Koşullar
Birim için öngörülen sınavların geçerlilik süresi sınavın başarıldığı tarihten itibaren 1 yıldır. Birimin elde edilebilmesi için başarılan sınav tarihleri arasındaki süre farkı iki yılı geçemez.
Yeterlilik birimlerinin geçerlilik süresi birimin başarıldığı tarihten itibaren 2 yıldır. Adayın kendi ve diğer kişilerin can güvenliğini tehlikeye sokacak bir davranış göstermesi halinde sınava son verilir.
9 YETERLİLİK BİRİMİNİ GELİŞTİREN
KURUM/KURULUŞ(LAR)
Türkiye Şoförler ve Otomobilciler Federasyonu (TŞOF)
10 YETERLİLİK BİRİMİNİ DOĞRULAYAN
SEKTÖR KOMİTESİ
MYK Ulaştırma, Lojistik ve Haberleşme Sektör Komitesi
11 MYK YÖNETİM KURULU ONAY TARİHİ VE SAYISI 18.10.2017 Tarih ve 2017/87 No’lu Karar
YETERLİLİK BİRİMİ EKLERİ
EK A1-1: Yeterlilik Biriminin Kazandırılması için Tavsiye Edilen Eğitime İlişkin Bilgiler
1. İş organizasyonu
1.1. İş öncesi hazırlıkları ve işin planlanması
1.2. Araçta bulundurulması gereken belge ve eşyalar
2. Araç kontrolü işlemleri
2.1. Aracın içinde ve dışında yapılacak kontroller
2.2. Lastik kontrolü
2.3. Aracın fonksiyonel kontrolleri
3. Yolcu ulaşımını sağlama işlemleri
3.1. Araç sürüş işlemleri
3.2. Yolcu ilişkileri
3.3. Yolcu indirme-bindirme
4. İSG ve acil durum önlemleri
4.1. Koruma ve acil durum müdahale ekipmanlarının kontrolü işlemleri
4.2. Acil durum müdahale prosedürleri
EK A2-2: Yeterlilik Biriminin Ölçme ve Değerlendirmesinde Kullanılacak Kontrol Listesi
a) BİLGİLER
No
Bilgi İfadesi UMS
İlgili Bölüm Yeterlilik Birimi Başarım
Ölçütü
Değerlendirme Aracı
BG.1 Aracın periyodik bakımına ilişkin hususları açıklar. B.1.3 1.1 T1
BG.2 Araçta bulundurulması zorunlu olan araç, gereç ve
ekipmanları sıralar. B.1.1 1.1 T1
BG.3 Araçta bulundurulması zorunlu belgeleri sıralar. B.2.1 1.2 T1
BG.4 Araçta unutulan, müşteriye ait herhangi bir malzeme
ile ilgili alınması gereken tedbiri açıklar. B.2.3 1.2 T1
BG.5 İklim şartlarına göre kullanılması gereken lastiğe ilişkin mevzuat hükümlerini açıklar. C.2.2
C.2.3 2.2 T1
BG.6 Lastiklerin hava basıncının uygunluğunu kontrol
etme yöntemlerini açıklar. C.2.2 2.2 T1
BG.7 Lastiklerin olması gereken diş derinliği ölçülerini
açıklar. C.2.3 2.2 T1
BG.8 Aracın fonksiyonel kontrollerinin nasıl yapılacağını açıklar. C.3.2
C.3.3
C.3.4
2.3
T1
BG.9 Taksimetrenin araç içerisinde bulundurulabileceği
yerleri açıklar. C.3.3 2.3 T1
BG.11 Hava ve yol durumuna göre güvenli yolculuk
hususlarını açıklar. D.3.3 3.3 T1
b) BECERİ VE YETKİNLİKLER
No
Beceri ve Yetkinlik İfadesi UMS
İlgili Bölüm Yeterlilik Birimi Başarım
Ölçütü
Değerlendirme Aracı
BY.1 Araçta bulundurulması zorunlu belgeleri (sürücü belgesi, trafik ve tescil belgesi, zorunlu trafik poliçesi, egzoz emisyon kartı, LPG sızdırmazlık
belgesi, belediye çalışma belgesi vb.) kontrol eder.
B.2.1
1.2
P1
BY.2 Araç dışı görsel birimlerde (cam, kaporta, tampon, stepne, kriko, reflektör, vb.) hasar olup olmadığını
kontrol eder.
C.1.2
2.1
P1
BY.3 Aracın dış temizliğini sağlar. C.1.1 2.1 P1
*BY.4 Motor kaputunu açarak ve aracın altına bakarak herhangi bir yağ ve su sızdırması olup olmadığını kontrol eder.
C.1.3
2.1
P1
BY.5 Motor yağ seviyesini kontrol eder. C.1.4 2.1 P1
BY.6 Soğutma sıvısı seviyesini kontrol eder. C.1.4 2.1 P1
BY.7 Aracın içini uygun malzeme ile silerek temizler. C.1.5 2.1 P1
No
Beceri ve Yetkinlik İfadesi UMS
İlgili Bölüm Yeterlilik Birimi Başarım
Ölçütü
Değerlendirme Aracı
*BY.8 Lastiklerin üzerinde patlak, kesik, balon olup
olmadığını kontrol eder. C.2.1 2.2 P1
BY.9 Lastik hava basıncını kontrol eder. C.2.2 2.2 P1
BY.10 Lastik diş derinliğinin mevzuata uygunluğunu
kontrol eder. C.2.3 2.2 P1
BY.11 Aracın iç ve dış fiziksel kontrolleri sonucunda tespit
ettiği aksaklıkları giderir. C.1
C.2 2.1
2.2 P1
*BY.12 Dış ışık, far (kısa ve uzun huzmeli), park, araç içi
lambaları, dönüş ışığı ve benzeri kontrolünü yapar. C.3.1 2.3 P1
BY.13 Sileceklerin çalışıp çalışmadığını kontrol eder. C.3.2 2.3 P1
BY.14 Silecek suyu olup olmadığını kontrol eder. C.3.2 2.3 P1
BY.15 Taksimetre, varsa telsiz ve navigasyon ile diğer araç içi ekipmanların kontrolünü yapar. C.3.3 2.3 P1
*BY.16 Fren ve el freni kontrolünü yapar. C.3.4 2.3 P1
BY.17 Koltuk ve aynanın sürüş için uygunluğunun
kontrolünü yapar. C.3.4 2.3 P1
BY.18 Aracın fonksiyonel kontrolleri sonucunda tespit
ettiği aksaklıkları giderir. C.3 2.3 P1
BY.19 Trafik kurallarına uygun olarak yolcuyu bulunduğu
en uygun noktadan veya duraktan alır. D.1.1 3.1 P1
BY.20 Yolcunun bagajını yerleştirmesine yardım eder. D.1.2 3.1 P1
*BY.21 Taksimetreyi yolcunun araca bindiği andan itibaren
açar. D.1.3 3.1 P1
BY.22 Adres bilgisini alıp yolcu ile istişare ederek
güzergahı belirler. D.2.1 3.2 P1
BY.23 Yolun durumu, mesafe ve zaman hakkında yolcuyu
bilgilendirir. D.2.2 3.2 P1
*BY.24 Trafik kurallarına uygun olarak ve hava şartlarına
göre aracı güvenli şekilde kullanır. D.3.1 3.3 P1
BY.25 Yolcunun talebine göre aracın konfor özelliklerini
kullanır. D.3.2 3.3 P1
*BY.26 İstenen adrese ulaştığında, en uygun yerde trafik
kurallarına uygun olarak güvenli bir biçimde aracı durdurur.
D.5.1
3.3
P1
*BY.27 Taksimetrede yazılan ücreti alır. D.4.1 3.4 P1
BY.28 Para üstünü yolcuya iletir. D.4.1 3.4 P1
BY.29 Yolcuya perakende satış fişini keser. D.4.2 3.4 P1
BY.30 Yolcuyu indirir. D.5.2 3.5 P1
BY.31 Yolcuya bagajını teslim eder. D.5.2 3.5 P1
*BY.32 Araçtaki koruma ve acil durum müdahale araçlarının (yangın söndürme cihazı, ilk yardım çantası, işaretleme reflektörü vb.) uygun ve çalışır
vaziyette olduğunu kontrol eder. A.1.2
A.1.4
4.1
P1
No
Beceri ve Yetkinlik İfadesi UMS
İlgili Bölüm Yeterlilik Birimi Başarım
Ölçütü
Değerlendirme Aracı
*BY.33 Araca ait acil durum müdahale prosedürlerini
uygular. A.1.6 4.2 P1
(*) Performans sınavında başarılması zorunlu kritik adımlar.
YETERLİLİK EKLERİ
EK 1: Yeterlilik Birimleri
17UY0328-3/A1: İSG, Çevre ve Kalite
17UY0330-3/A2: Araç Kontrolü ve Yolcu Ulaşımı
EK2: Terimler, Simgeler ve Kısaltmalar
ACİL DURUM: İşyerinin tamamında veya bir kısmında meydana gelebilecek yangın, patlama, tehlikeli kimyasal maddelerden kaynaklanan yayılım, doğal afet gibi acil müdahale, mücadele, ilkyardım veya tahliye gerektiren olayları,
DURAK: Kamu hizmeti yapan yolcu taşıtlarının yolcu veya hizmetleri indirip bindirmek için kullandıkları işaretlerle belirlenmiş yeri,
ISCO: Uluslararası Standart Meslek Sınıflamasını,
İSG: İş Sağlığı ve Güvenliğini,
KAPORTA: Otomobil, kamyon gibi motorlu kara taşıtlarında, motoru örten açılır kapanır biçimdeki kapak da içinde olmak üzere taşıtın sac bölümünü,
KRİKO: Lastik değişimi ve arızi hallerde aracı kaldırmak için kullanılan aparatı,
LPG: Likit Petrol Gazını,
MOTOR KAPUTU: Motor ve aksamının içinde bulunduğu açılıp kapatılabilen kaporta aksamını,
NAVİGASYON: Araç içine monte edilen ve uydu verileri aracılığıyla aracın o anki konumunu, hızını vb bilgileri bir dijital ekran üzerindeki haritada gösteren elektronik sistemi,
PERİYODİK BAKIM: İmalatçı firmanın belirlemiş olduğu sürelerde veya kilometrelerde yapılan genel araç bakımını,
REFLEKTÖR: Normal hava şartlarında kaza, arıza gibi durumlarda kullanılan yansıtıcı araç işaretleme üçgenini,
RİSK DEĞERLENDİRMESİ: İş yerinde var olan ya da dışarıdan gelebilecek tehlikelerin belirlenmesi, bu tehlikelerin riske dönüşmesine yol açan faktörler ile tehlikelerden kaynaklanan risklerin analiz edilerek derecelendirilmesi ve kontrol tedbirlerinin kararlaştırılması amacıyla yapılması gereken çalışmaları,
RİSK: Tehlikeden kaynaklanacak kayıp, yaralanma ya da başka zararlı sonuç meydana gelme ihtimalini,
STEPNE: Yedek lastiği,
TAKSİ LEVHASI: Aracın üzerine monte edilmiş, geceleri boş iken yakılacak, müşteri alındığında içeriden söndürülebilecek şekilde imal edilmiş ilgili mevzuatta tanımlanan ayırıcı işareti,
TAKSİMETRE: Müşteri tarafından görülebilecek şekilde araç içine monte edilmiş, her zaman kullanılabilir durumda bulunan, herhangi bir anda kat edilen mesafe ve zamana bağlı olarak, ödenecek para miktarını sürekli olarak toplayan ve gösteren, tarife değişikliklerinde kolaylıkla ayarlanabilen muayeneye tabi ölçü aletlerini,
TAMPON: Kara taşıtlarında arka ve önde bulunan şok emici katmanı,
TEHLİKE: İşyerinde var olan ya da dışarıdan gelebilecek, çalışanı veya işyerini etkileyebilecek zarar veya hasar verme potansiyelini,
UZUN HUZMELİ FAR: Yerleşim birimleri dışındaki karayollarında geceleri seyrederken ve yeterince aydınlatılmamış tünellere girerken, ayrıca benzer yer ve hallerde kullanılan ışık teçhizatını,
YOLCU: Sürücü dışında araçta bulunan ve ücret karşılığında taşınan kişileri, ifade eder.
EK3: Meslekte Yatay ve Dikey İlerleme Yolları
Taksi Şoförü (Seviye 3) mesleki yeterlilik belgesine sahip kişiler, meslekte yatay ilerleme yolları kapsamında, yeterlilik birimlerinde tanımlanan sınavlardan başarılı oldukları takdirde Minibüs Şoförü (Seviye 3) ve Servis Aracı Şoförü (Seviye 3) mesleki yeterlilik belgesine sahip olabilirler.
EK 4: Değerlendirici Ölçütleri
Değerlendiricilerin aşağıdaki şartlardan en az birini sağlaması gerekmektedir:
– Taksi şoförlüğüne ilişkin eğitim veren kurum ve kuruluşlarda en az 3 yıl eğitmen olarak çalışmış olmak.
– En az lisans mezunu olmak kaydıyla taksi şoförü olarak en az 2 yıl görev yapmış olmak.
– En az önlisans mezunu olmak kaydıyla taksi şoförü olarak en az 3 yıl görev yapmış olmak.
– En az lise mezunu olmak kaydıyla taksi şoförü olarak en az 5 yıl görev yapmış olmak.
Yukarıdaki özelliklerden en az birine sahip olan ve ölçme ve değerlendirme sürecinde görev alacak değerlendiricilere; ilgili alanda yetkilendirilmiş kuruluşlar tarafından mesleki yeterlilik sistemi, kişinin görev alacağı ulusal yeterlilik(ler), ilgili uluslararası/ulusal meslek standart(lar)ı, ölçme-değerlendirme ve ölçme-değerlendirmede kalite güvencesi ve İSG konularında eğitim sağlanmalıdır.

